Theo Báo cáo Digital Vietnam 2025, hiện Việt Nam có gần 80 triệu người sử dụng internet, tương đương gần 79% dân số. Bên cạnh những giá trị tích cực, các thế lực thù địch đang lợi dụng không gian mạng để gia tăng hoạt động chống phá.

Thực tế đó đặt ra yêu cầu cấp thiết phải kiên quyết bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch - nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của cả hệ thống chính trị.

Từ tinh thần đó, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội lựa chọn chủ đề: “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng - Kiên định, không ngừng nghỉ” là nội dung trọng tâm trong Chương trình hôm nay.

Tham gia Chương trình tại Trường quay S1 của Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội có Thượng tá Ngô Xuân Hải, Phó Trưởng phòng An ninh chính trị nội bộ, Công an thành phố Hà Nội; ông Ngô Minh Hiếu, Chuyên gia an ninh mạng, Giám đốc Công ty TNHH doanh nghiệp xã hội Chống lừa đảo.

Thực tiễn cho thấy, cấp ủy các cấp đã phát huy hiệu quả vai trò lãnh đạo, chỉ đạo trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Các lực lượng chức năng đã và đang đẩy mạnh đấu tranh trên không gian mạng, gắn với chuyển đổi số quốc gia nhằm xây dựng thế trận bảo vệ nền tảng tư tưởng vững chắc ngay từ cơ sở.

Tinh thần xuyên suốt của cuộc đấu tranh này là: Thấy đúng phải bảo vệ, thấy sai phải kiên quyết đấu tranh.

Thượng tá Ngô Xuân Hải cho biết, Công an thành phố Hà Nội đã triển khai đồng bộ công tác tuyên truyền, định hướng thông tin và xử lý nghiêm vi phạm, phát huy vai trò người dân, tạo “thế trận lòng dân” trên không gian mạng.

Công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch luôn được Đảng ủy, Ban Giám đốc Công an thành phố đặc biệt quan tâm, bám sát chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương và Thành ủy Hà Nội, triển khai phù hợp thực tiễn, huy động sự tham gia của các đơn vị và người dân Thủ đô.

Công an thành phố chú trọng tuyên truyền, phổ biến các giá trị cốt lõi, giá trị lý luận và thực tiễn của nền tảng tư tưởng của Đảng; tuyên truyền các chỉ thị, nghị quyết, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, tạo đồng thuận xã hội trong tổ chức thực hiện. Lực lượng Công an đồng thời chủ động nắm tình hình từ cơ sở, kịp thời phát hiện vướng mắc, dự báo vấn đề phức tạp để định hướng thông tin tích cực, giúp người dân hiểu đúng bản chất sự việc, không bị kích động, lôi kéo.

Theo Thượng tá Ngô Xuân Hải, việc kết hợp “xây” và “chống” là giải pháp căn cơ. “Xây” là lan tỏa thông tin tích cực, tạo môi trường mạng lành mạnh, văn hóa, nhân văn. “Chống” là rà soát, phát hiện, xác minh, xử lý nghiêm thông tin xấu độc, công khai kết quả xử lý để răn đe, phòng ngừa. Cùng với đó, Công an thành phố phát huy vai trò người dân tham gia bảo vệ an ninh trên không gian mạng, xây dựng “thế trận lòng dân”, nâng cao cảnh giác, chủ động phát hiện, cung cấp thông tin phục vụ đấu tranh, xử lý vi phạm.

Hiện nay nhiều người, đặc biệt là giới trẻ, gần như sống cùng mạng xã hội mỗi ngày. Chỉ cần vài chục giây lướt điện thoại, người dùng có thể tiếp cận hàng loạt video ngắn, thông tin giật gân hay những nội dung được “đẩy xu hướng” bằng tương tác ảo.

Điều đáng lo ngại là các đối tượng xấu cũng đang lợi dụng cơ chế lan truyền này để cài cắm thông tin sai lệch. Trước thực trạng trên, ông Ngô Minh Hiếu nhìn nhận, giới trẻ hiện sử dụng mạng xã hội rất nhiều, đặc biệt trên điện thoại. Tuy nhiên, nhiều bạn chưa biết cách kiểm chứng thông tin, thường chạy theo trào lưu, xu hướng và cảm xúc cá nhân.

“Thấy nhiều người chia sẻ thì mình cũng tung hô, tương tác, chia sẻ, thậm chí đăng tải lại những nội dung chưa được kiểm chứng. Điều đó khiến các thông tin sai lệch lan truyền mạnh hơn. Hệ lụy có thể ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực như kinh tế, chính trị, văn hóa, thậm chí tác động trực tiếp đến chính các bạn trẻ, không chỉ ở hiện tại mà cả tương lai sau này”, ông Ngô Minh Hiếu nêu.

Theo ông Hiếu, thời gian tới, các bạn trẻ cần nghiêm túc hơn trong việc tiếp nhận thông tin; cần kiểm chứng trước khi xem, tương tác hay chia sẻ, chứ không phải thấy nhiều người bình luận, nhiều người chia sẻ thì mặc định đó là sự thật. Các bạn trẻ cần tỉnh táo và chậm lại để kiểm chứng thông tin.

Đánh giá về hiệu quả của cách làm kết hợp giữa “xây” và “chống” trên các nền tảng số hiện nay, Thượng tá Ngô Xuân Hải cho rằng, nền tảng số và mạng xã hội đã huy động được sự tham gia đồng bộ của cả hệ thống chính trị, các tổ chức đoàn thể quần chúng và đông đảo người dân, đặc biệt là những người có ảnh hưởng trên không gian mạng.

Khi tất cả mọi người chung tay, chung sức, chung tiếng nói sẽ góp phần đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, đồng thời bảo vệ nền văn hóa dân tộc, gìn giữ lối sống, đạo đức và những giá trị nhân văn của người Việt Nam.

Bên cạnh đó, sự phát triển của không gian mạng giúp các thông tin chính thống được truyền tải nhanh hơn, kịp thời hơn và lan tỏa dập tắt thông tin sai trái.

Thượng tá Ngô Xuân Hải cũng nhấn mạnh rằng các nền tảng số mở ra nhiều cách tiếp cận mới trong công tác tuyên truyền. Thông tin chính thống và thông tin tích cực có thể đến với người dân ở mọi khu vực, kể cả vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số, thông qua nhiều hình thức đa dạng, phong phú, phù hợp với từng lứa tuổi, từng nhóm đối tượng và đặc điểm tâm lý của từng vùng miền. Nhờ đó, hiệu quả lan tỏa thông tin tích cực được nâng lên rõ rệt.

Cùng với công tác “xây”, hoạt động đấu tranh phản bác trên không gian mạng cũng đạt hiệu quả khi có thể triển khai trực diện, rộng rãi đối với các vấn đề bị xuyên tạc, bôi nhọ. Song song đó, các nền tảng số cũng tạo điều kiện để cơ quan chức năng truy xét, phát hiện nguồn phát tán thông tin xấu độc, xác định đối tượng vi phạm và xử lý nghiêm minh. Theo ông, việc xử lý nghiêm không chỉ giải quyết vụ việc cụ thể mà còn góp phần răn đe, phòng ngừa xã hội hiệu quả.

“Quan trọng nhất vẫn là xây dựng thế trận lòng dân trên không gian mạng”, Thượng tá Ngô Xuân Hải nhấn mạnh.

Hiện nay, mạng xã hội không chỉ là nơi chia sẻ thông tin mà còn có tác động rất lớn đến suy nghĩ, cảm xúc và cách nhìn nhận vấn đề của cộng đồng, nhất là giới trẻ. Là người hoạt động tích cực trên không gian mạng, ông Ngô Minh Hiếu cho rằng, hiện nay, hoạt động trên không gian mạng ngày càng phức tạp. Có rất nhiều kênh, hội nhóm, mạng xã hội đưa thông tin tiêu cực. Thậm chí, họ còn tiêm nhiễm cho giới trẻ những thông tin sai lệch về lịch sử và nhiều vấn đề khác.

Ông Ngô Minh Hiếu chia sẻ: "Khi phát hiện những nội dung không đúng, tôi đăng tải thông tin trên các kênh chính thống, đồng thời chia sẻ với cơ quan chức năng để hỗ trợ truy vết, truy bắt những đối tượng đứng sau việc lan truyền thông tin sai lệch. Bên cạnh đó, tôi cũng đăng tải trên các kênh cá nhân để chia sẻ với cộng đồng, giúp người dân nhận diện thông tin và lan tỏa thông điệp tích cực.

Không thể "thấy sai mà để đó". Tôi mong các bạn trẻ cũng hưởng ứng tinh thần đó, cùng xây dựng hình ảnh tích cực, văn minh cho cộng đồng mạng và xã hội, để mọi người có thêm niềm tin, thay vì chỉ tiếp nhận những thông tin tiêu cực mỗi ngày. Đó cũng là cách chúng ta vừa xây, vừa chống để bảo vệ các giá trị văn hóa trên không gian mạng”.

Trong môi trường mạng xã hội hiện nay, mỗi người không chỉ là người tiếp nhận thông tin mà còn có thể trở thành người lan tỏa thông tin đến cộng đồng. Bên cạnh đó, cộng đồng mạng cũng đang dần hình thành một “bộ lọc tự nhiên” thông qua việc chia sẻ, bình luận và cảnh báo cho những người xung quanh.

Theo chuyên gia Ngô Minh Hiếu, để người dùng mạng có thể tiếp nhận thông tin một cách tỉnh táo, tự bảo vệ mình và đồng thời góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh, tích cực, điều đầu tiên người dùng mạng phải giữ thái độ bình tĩnh khi tiếp nhận thông tin đang "viral" hoặc có xu hướng gây sốt. Không vội vàng nhấn thích (like), bình luận hoặc chia sẻ ngay lập tức. Việc tăng tương tác vô hình trung sẽ khiến các nội dung đó lan truyền mạnh mẽ hơn.

Thứ hai là phải xác minh nguồn tin, kiểm tra danh tính người đăng và đơn vị phát tán thông tin. Ưu tiên các nguồn tin từ cơ quan chính thống, đơn vị có giấy phép hoặc các cơ quan chức năng và cơ quan truyền thông uy tín.

Thứ ba, cảnh giác với nội dung cũ từ nhiều năm trước bị đào lại và gắn vào bối cảnh hiện tại. Mục đích của việc này thường là gây hiểu lầm, bức xúc dư luận hoặc gây chia rẽ về tư tưởng, chính trị.

Thứ tư là ứng dụng công nghệ để kiểm chứng. Sử dụng công cụ tìm kiếm để kiểm tra chéo hình ảnh và nội dung bài viết. Ví dụ như tận dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ xác thực thông tin nhanh chóng. Tuy nhiên, dù công nghệ hỗ trợ đắc lực nhưng việc đối chiếu với nguồn tin chính thống vẫn là mấu chốt quan trọng nhất.

Chia sẻ về những giải pháp căn cơ để xây dựng một hệ quy chiếu chuẩn, vững chắc giúp người dân có đủ khả năng nhận diện và “miễn dịch” trước thông tin sai lệch, Thượng tá Ngô Xuân Hải nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiểm chứng thông tin kỹ càng.

“Rất khó để kết luận ngay một thông tin là thật hay giả, bởi cần có nhiều cách kiểm chứng khác nhau. Tuy nhiên, bản thân người tiếp cận vẫn có thể nhận ra những dấu hiệu cho thấy thông tin đó có khả năng sai lệch", Thượng tá Ngô Xuân Hải nhấn mạnh.

Công tác tuyên truyền, giáo dục phải được thực hiện rộng rãi, phổ biến hơn. Trước hết là phổ biến pháp luật, có thể đưa vào trường học, khu dân cư, các buổi sinh hoạt cộng đồng để nâng cao nhận thức và ý thức của người dân.

Đối với lực lượng Công an, ngoài tuyên truyền, phổ biến các quy định pháp luật, khi xảy ra các vụ án, vụ việc vi phạm pháp luật, quá trình điều tra, đấu tranh và kết quả xử lý cũng đều được thông tin công khai nhằm giúp người dân nâng cao cảnh giác trước các thông tin xấu độc cũng như các hoạt động lừa đảo trên không gian mạng.

Thông qua việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật và nâng cao ý thức, người dân sẽ hình thành được “sức đề kháng số” để phòng ngừa trước các thông tin xấu độc. Khi tiếp nhận một thông tin, điều đầu tiên là phải cẩn trọng, dừng lại để đánh giá xem có dấu hiệu nghi ngờ hay không, dựa trên hiểu biết của bản thân, từ hướng dẫn của cơ quan chức năng và từ những nguồn thông tin đáng tin cậy trên mạng xã hội để kiểm chứng.

Thượng tá Ngô Xuân Hải nêu thêm: Chúng tôi cũng muốn nhấn mạnh rằng, để xây dựng một xã hội số lành mạnh, cần lan tỏa những giá trị tích cực. Khi con người nhìn cuộc sống theo hướng tích cực hơn, họ sẽ có sự cảnh giác tự nhiên trước những thông tin tiêu cực, cực đoan hay sai lệch. Từ đó, thông tin sẽ được kiểm chứng kỹ hơn để xác định đâu là tin giả, đâu là tin thật.

Từ khu dân cư đến tổ chức Đoàn, Chi bộ, nhiều mô hình phối hợp tại phường Đống Đa đang phát huy vai trò thanh niên trong hỗ trợ người cao tuổi tiếp cận thông tin chính thống, lan tỏa điều tích cực và góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng.

Trao đổi với phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội tại Nhà sinh hoạt cộng đồng Khu dân cư 30 (phường Đống Đa), ông Nguyễn Tất Thắng, khu dân cư 3, phường Đống Đa cho biết, ông là cán bộ quân đội nghỉ hưu hơn 20 năm, luôn có nhu cầu cập nhật tin tức, thời sự hằng ngày.

Tuy nhiên, trên mạng xã hội tồn tại nhiều nguồn thông tin, quan điểm khác nhau khiến việc tiếp cận thông tin chính xác gặp khó khăn. Vì vậy, ông thường nhờ các đoàn viên thanh niên trong khu dân cư hỗ trợ cài đặt, hướng dẫn theo dõi các kênh thông tin hữu ích, giúp nắm vững đường lối, chính sách của Đảng một cách thường xuyên. Theo ông, sự hỗ trợ này rất thiết thực, giúp người cao tuổi tiếp cận thông tin chính thống thuận lợi hơn, tránh bị tác động bởi các nguồn tin thiếu kiểm chứng trên không gian mạng.

Trong khi đó, Bí thư Đoàn phường Đống Đa Nguyễn Mai Anh cho biết, từ khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Đoàn phường Đống Đa đã thành lập Câu lạc bộ Lý luận trẻ, tập hợp đoàn viên yêu thích tìm hiểu lý luận, chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Câu lạc bộ được giao nhiệm vụ thường xuyên cập nhật kiến thức theo ba yêu cầu: “Sắc” về nhận thức, “chuẩn” về kỹ năng và “chuẩn” về trách nhiệm.

Lực lượng đoàn viên và thành viên câu lạc bộ không chỉ hỗ trợ người cao tuổi, người dân trong khu dân cư tiếp cận thông tin chính thống mà mỗi đoàn viên trên mạng xã hội còn là một kênh lan tỏa thông tin tích cực, nhận diện các nội dung chưa được kiểm chứng, góp phần giữ gìn môi trường mạng văn minh.

Thời gian tới, Đoàn phường Đống Đa và Câu lạc bộ Lý luận trẻ sẽ ứng dụng công nghệ số, AI để thiết kế các sản phẩm truyền thông như video, clip ngắn, hướng dẫn người dân cách nhận biết thông tin chưa được kiểm chứng và cách tiếp cận nguồn tin chính thống. Mục tiêu là mỗi đoàn viên không chỉ lan tỏa điều tích cực mà còn trở thành “thành trì” bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, định hướng cho người dân xung quanh trên không gian mạng.

Còn sinh viên Phùng Kim Ánh (Đoàn Thanh niên phường Đống Đa) cho rằng, thuật toán mạng xã hội thường ưu tiên nội dung gây tranh cãi, khiến thông tin sai lệch có thể lan truyền rất nhanh. Vì vậy, mỗi người cần nâng cao nhận thức, chủ động kiểm tra, đối chiếu thông tin từ các cơ quan báo chí chính thống, không bình luận, chia sẻ các nội dung chưa được kiểm chứng.

Bên cạnh việc thận trọng khi tiếp nhận thông tin, mỗi người cũng có thể lan tỏa giá trị tích cực bằng cách chia sẻ những câu chuyện đẹp, hành động tử tế, gương sáng hoặc bài học ý nghĩa. Khi thông tin tích cực được lan tỏa mạnh mẽ, những nội dung tiêu cực sẽ dần bị đẩy lùi trên không gian mạng.

Ông Cao Văn Ngạc, Bí thư Chi bộ 30, Tổ trưởng Tổ dân phố 38, phường Đống Đa khẳng định, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là trách nhiệm của mỗi đảng viên và mỗi công dân. Thực hiện chỉ đạo của trung ương và thành phố Hà Nội, Chi bộ 30 đã xây dựng chương trình hành động, trong đó phát huy vai trò đoàn thanh niên hỗ trợ các đảng viên lớn tuổi tiếp cận thông tin, tham gia các hoạt động nhận diện, ngăn chặn thông tin tiêu cực trên không gian mạng. Qua đó, không chỉ giúp đảng viên hiểu biết thêm mà còn nâng cao trách nhiệm của thế hệ trẻ, góp phần xây dựng Đảng và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ngay từ khu dân cư.

Theo Thượng tá Ngô Xuân Hải, để nâng cao hiệu quả bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới, trước hết cần tiếp tục nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái. Đây là yếu tố góp phần củng cố niềm tin xã hội, tạo thuận lợi để các nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đi vào cuộc sống hiệu quả.

Ngoài ra cần quán triệt đầy đủ, sâu sắc chỉ đạo của cấp ủy các cấp trong công tác này. Việc thực hiện tuyên truyền phải tiếp tục đổi mới theo hướng phong phú, hấp dẫn, phù hợp với các tầng lớp nhân dân; công tác đấu tranh phản bác phải đi thẳng vào vấn đề, bảo đảm sắc bén và hiệu quả.

Cùng với đó, cần tăng cường nắm bắt dư luận xã hội, kịp thời phát hiện những vướng mắc của người dân ngay từ cơ sở, không để các đối tượng xấu lợi dụng kích động, gây rối trật tự.

Theo Thượng tá Ngô Xuân Hải, việc nâng cao nhận thức, ý thức cảnh giác và sức đề kháng của người dân trước tin giả, tin sai sự thật là yêu cầu quan trọng.

Đồng thời, cần phát huy sức mạnh tổng thể của cả hệ thống chính trị, các tổ chức đoàn thể và đặc biệt là sự tham gia của người dân, nhất là những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội... Qua đó, góp phần xây dựng môi trường không gian mạng lành mạnh.

Thượng tá Ngô Xuân Hải cũng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục ứng dụng khoa học công nghệ, phát huy nhân tố con người trong đổi mới phương pháp tuyên truyền, đấu tranh phản bác để phù hợp với yêu cầu của thời đại mới. Song song với đó là hoàn thiện các quy định pháp luật nhằm nâng cao tính răn đe, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực thông tin và truyền thông.

Đối với lực lượng Công an, Thượng tá Ngô Xuân Hải cho rằng, cần phát huy sức mạnh của nhân dân để kịp thời phát hiện, xác minh, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Chia sẻ thông điệp ngắn gọn về việc sử dụng mạng xã hội một cách an toàn, có trách nhiệm, ông Ngô Minh Hiếu cho rằng, để sử dụng mạng xã hội an toàn, nhiều khi cách làm rất đơn giản. Hiện nay, phần lớn mọi người mới chỉ biết sử dụng mạng xã hội chứ chưa thực sự hiểu đầy đủ mạng xã hội là gì.

Chính vì vậy, nhiều người chia sẻ hoặc đăng tải những thông tin sai lệch vì nghĩ rằng mình đang ẩn danh. Nhưng thực tế, cả trên mạng và ngoài đời đều không có khái niệm hoàn toàn ẩn danh. Mỗi người đều để lại “dấu chân số” của mình.

Do đó, khi tham gia mạng xã hội, trước hết phải tuân thủ các quy định để tự bảo vệ bản thân, đồng thời góp phần bảo vệ chủ quyền, hình ảnh và lợi ích của đất nước trên không gian mạng.

Về bảo mật tài khoản, cách làm cũng khá đơn giản. Mật khẩu cần có độ mạnh, gồm chữ hoa, chữ thường, số và ký tự đặc biệt. Đặc biệt, tuyệt đối không sử dụng một mật khẩu cho nhiều tài khoản khác nhau. Đây là thói quen rất phổ biến nhưng cũng rất nguy hiểm.

Ngoài ra, dù mật khẩu chưa thực sự mạnh, người dùng vẫn nên bật tính năng xác thực hai bước. Khi đó, kể cả hacker có lấy được mật khẩu thì cũng khó truy cập tài khoản nếu không có mã xác thực bổ sung. Đây là một trong những cách giúp giảm khoảng 60-70% nguy cơ bị tấn công hoặc đánh cắp tài khoản.

Có thể khẳng định, bên cạnh sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, rất cần phát huy vai trò của nhân dân. Khi mỗi cán bộ, đảng viên và người dân chủ động trang bị kiến thức, nâng cao kỹ năng số và giữ vững bản lĩnh, chúng ta sẽ từng bước hình thành “lá chắn” trước thông tin xấu độc trên không gian mạng. Đó cũng chính là cách để mỗi người thực hiện tinh thần “thấy đúng thì bảo vệ, thấy sai thì kiên quyết đấu tranh”, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của toàn Đảng, toàn quân và toàn dân. Đây không chỉ là yêu cầu có ý nghĩa chiến lược trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, mà còn là giải pháp quan trọng nhằm củng cố niềm tin của nhân dân, tăng cường sự đồng thuận xã hội, giữ vững ổn định chính trị và khơi dậy khát vọng phát triển đất nước. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, tiếp tục khẳng định vị thế, uy tín và hình ảnh của đất nước trên trường quốc tế trong giai đoạn phát triển mới.