Khi công nghệ trở thành động lực đổi mới giáo dục
Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, việc ứng dụng công nghệ vào giảng dạy không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu của giáo dục hiện đại.
Từ lớp học thông minh, bài giảng số đến các nền tảng học trực tuyến, công nghệ đang từng bước thay đổi cách dạy, cách học, mở ra những cơ hội mới trong nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.
Thời gian qua, mô hình lớp học số Google đã được triển khai tại một số trường học tại Hà Nội, góp phần đổi mới cách tổ chức giờ học, tăng tính tương tác và hỗ trợ giáo viên trong quá trình giảng dạy. Tại lớp học số Google của Trường THCS Giảng Võ, tiết học về ô nhiễm không khí của lớp 6A6 diễn ra sôi nổi và cuốn hút. Với sự hỗ trợ của các ứng dụng trí tuệ nhân tạo, học sinh không còn tiếp thu kiến thức theo cách thụ động mà được tham gia vào bài học thông qua hình ảnh trực quan, câu hỏi tương tác và các tình huống gắn liền với thực tiễn đời sống. Nhờ đó, nội dung bài học trở nên dễ hiểu, dễ nhớ và tạo hứng thú cho học sinh. Em Lê Anh Đức - Lớp 6A6, Trường THCS Giảng Võ chia sẻ: "Em thấy AI tạo ra những hình ảnh hay và sáng tạo hơn hẳn ý! Nhờ thế mà tụi em học bài phấn khởi luôn!".
Cô giáo Trần Thu Hồng, Trường THCS Giảng Võ cho biết: Đối với giáo viên, công nghệ mở ra những công cụ mới để đổi mới phương pháp sư phạm. Thay vì truyền đạt kiến thức theo lối một chiều, giáo viên có thể thiết kế các hoạt động học tập tương tác, sử dụng video, mô phỏng, trí tuệ nhân tạo hay dữ liệu lớn để minh họa nội dung bài học. Qua đó, vai trò của người thầy dần chuyển từ “người truyền thụ kiến thức” sang “người tổ chức, dẫn dắt và truyền cảm hứng học tập”.
Là một trong những đơn vị tiên phong trong ứng dụng công nghệ vào giảng dạy, Trường THCS Giảng Võ được phường Giảng Võ lựa chọn thí điểm mô hình lớp học số Google. Thông qua AI và các công cụ học tập số, giáo viên có thể theo dõi sát sao quá trình học tập của từng học sinh, kịp thời điều chỉnh nội dung và phương pháp giảng dạy, đồng thời xây dựng lộ trình học tập phù hợp với năng lực của mỗi em, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường. Thầy giáo Vũ Đình Phương - Phó Hiệu trưởng Trường THCS Giảng Võ cho hay: "Nhà trường đã tập trung nâng cấp mạnh mẽ hạ tầng kỹ thuật và số hóa toàn bộ hệ thống quản lý, từ hồ sơ công việc, học bạ điện tử đến thư viện số. Đặc biệt, đội ngũ giáo viên đã tích cực số hóa bài giảng, xây dựng kho học liệu dùng chung tập trung. Đây không chỉ là nguồn tài nguyên phong phú giúp học sinh tự học mà còn là kênh tham khảo giá trị để các thầy cô giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm và nâng cao phương pháp giảng dạy."
Tại Trường THCS Thành Công, mô hình lớp học số với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo cũng đang được triển khai hiệu quả. Thông qua hình ảnh trực quan, thí nghiệm ảo và các trò chơi học tập, học sinh được tham gia bài học một cách chủ động, giúp việc tiếp thu kiến thức trở nên dễ dàng và hứng thú hơn. Không chỉ hỗ trợ học sinh trong quá trình học tập, các công cụ AI còn giúp giáo viên theo dõi tiến trình học của từng em, kịp thời phát hiện những nội dung còn hạn chế để điều chỉnh phương pháp giảng dạy, qua đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường. Em Phạm Cát An - Lớp 6A, Trường THCS Thành Công chia sẻ: "Nhờ ứng dụng công nghệ số, em cảm thấy mỗi bài học đều trở nên sinh động hơn rất nhiều. Những hình ảnh mô phỏng trực quan giúp em dễ dàng hình dung và ghi nhớ kiến thức. Đặc biệt, các trợ lý AI còn như những người bạn đồng hành, hỗ trợ em luyện tập hiệu quả mỗi ngày."
Với việc đưa trí tuệ nhân tạo vào các lớp học số, nhiều trường học trên địa bàn Hà Nội đang từng bước đổi mới phương pháp dạy và học, tạo môi trường học tập hiện đại, phát huy tính chủ động và sáng tạo của học sinh. Đây cũng là nền tảng quan trọng giúp các em sẵn sàng thích ứng với yêu cầu của thời đại chuyển đổi số. Thầy giáo Phạm Ngọc Lâm - Trường THCS Thành Công cho biết: "Trong giảng dạy, tôi thường xuyên khuyến khích học sinh ứng dụng AI vào hai mục tiêu cốt lõi: Thứ nhất, sử dụng AI như một công cụ thông minh để hệ thống hóa và tóm tắt những kiến thức trọng tâm đã học. Thứ hai, quan trọng hơn, tôi hướng dẫn các em dùng AI để sáng tạo nên những sản phẩm học tập mang dấu ấn cá nhân và tư duy chuyên biệt. Việc này không chỉ giúp các em khắc sâu kiến thức mà còn khơi dậy năng lực sáng tạo độc lập trong kỷ nguyên số."
Công nghệ không thay thế vai trò của người thầy, nhưng sẽ là cánh tay nối dài giúp giáo dục thích ứng với thời đại, mở rộng biên giới tri thức và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Khi được ứng dụng một cách khoa học và nhân văn, công nghệ sẽ trở thành động lực quan trọng thúc đẩy đổi mới giáo dục, góp phần chuẩn bị cho thế hệ trẻ hành trang vững vàng bước vào tương lai số.
