Nền tảng để Hà Nội đẩy nhanh cải tạo chung cư cũ
Dù mô hình chính quyền địa phương hai cấp mới hình thành còn nhiều việc phải xử lý, nhưng đây chính là phương tiện và cơ hội số một để Hà Nội giải quyết bài toán chung cư cũ đã tồn tại nhiều năm nay.
Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Văn Đính - Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam.
Phóng viên: Thưa ông, Hà Nội đặt mục tiêu trong năm nay hoàn thành kiểm định chung cư cũ tại 48 phường, xã trên toàn Thành phố. Theo ông, mục tiêu này có tạo ra áp lực lớn về khối lượng công việc đối với đội ngũ cán bộ cơ sở hiện nay hay không?
Ông Nguyễn Văn Đính: Đương nhiên, chúng ta đều thấy việc không giải quyết dứt điểm trong nhiều thập kỷ, với tỷ lệ cải tạo chung cư cũ chỉ dừng lại ở con số 1-2%, đã tạo nên một áp lực rất lớn. Chúng ta đang phải đối diện với sự xuống cấp, nhếch nhác và đặc biệt là sự an toàn, tính mạng của người dân trong các khu chung cư này. Do đó, dù áp lực đến đâu cũng phải quyết tâm triển khai.
Hiện nay, các quy định pháp luật đã được ban hành khá mạnh mẽ, tạo cơ sở pháp lý vững chắc để thực hiện. Cùng với đó, việc định hình chính quyền hai cấp và phân cấp mạnh mẽ cho địa phương - đặc biệt là các phường nơi có dự án chung cư cũ - chính là một cơ hội lớn. Nếu chúng ta không nắm bắt thời điểm này để làm thì không biết đến bao giờ mới làm được.
Phóng viên: Thưa ông, với một chung cư cũ, quy trình rà soát, kiểm định thường phải qua những bước nào? Và khi triển khai đồng loạt tại 48 phường, xã, khối lượng công việc này có thể được hình dung, lượng hóa ra sao?
Ông Nguyễn Văn Đính: Chúng tôi cho rằng, dù mô hình chính quyền địa phương hai cấp mới hình thành còn nhiều việc phải xử lý, nhưng đây chính là phương tiện và cơ hội số một để giải quyết bài toán chung cư cũ đã tồn tại nhiều năm. Hiện nay, Hà Nội không hề đơn độc vì luôn có các quy chuẩn, quy định và sự hỗ trợ mạnh mẽ từ các cơ quan Chính phủ.
Căn cứ vào quy định của pháp luật, chúng ta cần đo lường chính xác: chung cư nào thuộc diện cấp bách phải xử lý ngay, chung cư nào cần thêm lộ trình, nhưng tuyệt đối không được để công cuộc này kéo dài hơn nữa. Đây là cơ hội lịch sử để Hà Nội hành động quyết liệt. Tôi hoàn toàn ủng hộ chủ trương này nhằm thay đổi diện mạo đô thị Hà Nội. Chúng ta cần thay đổi chất lượng sống, đặc biệt là tại vùng lõi trung tâm, để hiện thực hóa quyết tâm biến Hà Nội thành một thành phố đáng sống.
Phóng viên: Thưa ông, Hà Nội đặt mục tiêu đến hết năm 2026 hoàn tất rà soát, kiểm định, phân loại chất lượng toàn bộ chung cư cũ; đến năm 2030 hoàn thành cải tạo, xây dựng lại các chung cư nguy hiểm cấp D; và đến năm 2035 cơ bản hoàn tất chỉnh trang, tái thiết hệ thống chung cư cũ trên địa bàn Thủ đô. Để đạt được mục tiêu này, theo ông, Hà Nội cần thêm những cơ chế đặc thù nào?
Ông Nguyễn Văn Đính: Khi các doanh nghiệp tham gia, chúng ta không nên ưu tiên phát triển thêm bất động sản nhà ở đơn thuần. Việc tăng mật độ dân cư quá mức sẽ làm chệch mục tiêu xây dựng một đô thị văn minh, hiện đại và thông minh. Thay vào đó, việc khai thác quỹ đất sau quy hoạch đồng bộ nên tập trung vào các công trình cao tầng, kiến trúc đẹp để mở rộng không gian. Trong đó, cần ưu tiên dành diện tích cho thương mại, dịch vụ và văn phòng - đây chính là phần giá trị gia tăng dành cho các nhà đầu tư.
Về nguồn vốn, hiện nay chúng ta đang phụ thuộc quá nhiều vào vốn tự có và vốn tín dụng mà thiếu đi các kênh dẫn vốn đa dạng. Tôi cho rằng, đối với dự án cải tạo chung cư cũ, cần hình thành thêm các kênh huy động mới, chẳng hạn như phát hành trái phiếu Chính phủ hoặc trái phiếu chính quyền địa phương, trong đó, vai trò của Nhà nước và Thành phố phải là chủ đạo. Việc chủ động về nguồn vốn sẽ giúp chúng ta tránh bị phụ thuộc quá lớn vào lợi ích của doanh nghiệp, từ đó nâng cao tính khả thi và bền vững cho dự án.
Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!
